Skip to main content

Tetova News

Miza’n’skenë

AGRON TUFA


  Në sallën e Kakademisë së Shkencave, kakademikët ishin mbledhë me përkujtu dy jubile njëherësh: të Kryekakademik Leksit (i dekun) dhe të kakademik Ndroqlit (gjithashtu i dekun). Në mungesë të veprave të Kryekakademik Leksit dhe kakademik Ndroqlit (që përkon dhe me mungesën e viteve që u duhej me mbarue një universitet), ish-studentët e, mandej, shokët e kolegët e tyre të organizatës-bazë të partisë së Kakademisë kishin botuar, respektivisht, për secilin, nga një vëllim të trashë me… kujtime të zgjedhura nga koha e mbledhjeve. Në to rrëfehej se si të gjithë së bashku rreth Leksit e Ndroqlit (gjysma me tesera të kuqe e të tjerë me tesera të Bashkimeve Profesionale), kishin linçue me sukses gjuhëtarët borgjezë si Selman Riza me shokë. Për këto trimërira në dobi të shkencës shqiptare flisnin hollësisht kujtimet e kakademikëve të nderuar Taqua, Maqua, Gaqua, Naqua, Laqua dhe Knaqua. Në seancën e dytë referuan kakademikët e nderuar Jorgjua, Jorgua, Lafua, Janqi, Thomai, Jorgjina, Andromaqi, Harrilla, Kostaqi. Seanca e tretë u shty pasdreke. Në seancën e tretë duhej të referonin kakademikët e nderuar Gjovua, Vangjua, Uçua, Jorgaqua, Kristua dhe Sotiraqi.
Duhej, por ndodhi diç e papritur në sallë, që i detyroi të gjithë kakademikët të shmangeshin nga misioni kryesor i përkujtimit. Ndodhi kjo more miq, në mes të ligjëratës së Jorgaqos, pikërisht kur ky kakademik i zellshëm i mbyllte paragrafët e ligjëratës me konstatimin e trishtë që përsëritej: “Po vuan gjuha tonë, more shokëni, po vuan!”, pas së cilës kokat e kakademikëve në sallë miratonin në kor: “Po vuan gjuha tonë, po vuan!”.
E shi n’ato çaste, se nga u dha një mickonjë e tërbuar borgjeze (a ndoshta dy?), që filloi t’i pickonte kakademikët e pafajshëm, si me qenë miza cece. I pari u ngrit Harallambi, duke e ndjekur mickonjën me pëllëmbët e hapur dhe “praf”, i përplasi herën e parë. Hiç. “Praf” herën e dytë – hiç. Provoi dhe të tretën, por pa sukses: mickonja endej fare pranë me lëvizje të larmishme elipsore. Atëherë u ngrit Koço “praf!”, po as ai… Andrea nuk e la në baltë shokun, por as ai.
Për një moment u duk se aq e pat mickonja. “E vrava!” – shpalli Andrea triumfueshëm, por ia preu vrullin Aristidhi: “Mos lëviz!” Andrea ngriu një grimë e fill pas saj ndjeu t’i flakërojë faqja me gjithë një copë veshi nga pëllëmba e tjetrit. “Ah, më fal, po e vrava më duket!”. “Jo, jo”, shpallën të tjerët, dhe si në kohërat e ra – të gjithë për një e një për të gjithë, u ngritën me shuplaka në ajër në ndjekje të mickonjës.
Dikush iu lut çunave të televizioneve të mos filmojnë, por u harrua. Gjithë e më dendur dëgjoheshin disa të rrahura shuplakash në ajër. Kumbonte salla. Miza bënte përpara, gjithnjë shumë afër, ndërsa kakademikët e ndiqnin hë-hë ta vrisnin përgjatë gjithë sallës. Ata që ishin jo në krye të ndjekjes u jepnin kurajë shokëve me të rrahurat e shuplakave. Kështu, me këto ovacione shuplakash ndiqej miza tutje-tëhu, aq sa i hyri, si duket, në qejf kjo lojë dhe bënte spërdredhje spektakolare e ndjekur nga duartrokitje të nxehta si të ishte Udhëheqësi në sallën e Kongreseve.

Në atë sallë, kurrë nuk ishte përcjellë me nderim e duartrokitje aq të nxehta ndonjë personalitet i madh, sa ç’përcollën kakademikët tanë atë mickonjë, sipas të gjitha gjasave, borgjeze…

Flurudha

Popular posts from this blog

Drejtshkrimi i 1973-shit kërkon redaktim të thellë

Profesor Mehmet Çeliku sjell një studim mbi politikat gjuhësore dhe debatet e sotme mbi rishikimin e standardit të shqipes “Drejtshkrimi i gjuhës shqipe”, 1973 ka nevojë për një redaktim të thellë. Materiali ilustrues duhet zëvendësuar në një masë të konsiderueshme, duke u përditësuar me një material të ri nga stile të ndryshme, duhen hequr shumë shembuj e fjalë periferike që nuk janë të ditës a karakteristike për standardin e si rrjedhim, pa asnjë interes, duhen hequr e zëvendësuar shembujt dhe emërtimet e shumta të politizuara dhe të vjetruara të institucioneve si: kooperativa bujqësore, PPSH, Byroja Politike, Komiteti Qendror, sekretari i parë i Komitetit Qendror të Partisë së Punës së Shqipërisë, sekretari i Komitetit Qendror të Partisë së Punës së Shqipërisë, hidrocentrali “Lenin” ose parulla komuniste “të jetojmë, të punojmë si revolucionarë”, terma gjuhësorë të kapërcyer si nyja e prapme, përemër i pakufishëm, numëror rreshtor etj., në vend të mbaresave shquese …”. Këto janë dis…

Petro Marko dhe Heminguej, nga dy botë të kundërta

Virion Graçi
Tekstet romanore të Petro Markos, i janë nënshtruar diktatit të ashpër redaksional, për pasojë janë tjetërsuar. Kanë ndërhyrë në titujt, duke i rekomanduar lexuesit konotacione të tjera ideo-emocionale, ndryshe nga konceptimi autorial; kanë dërguar në brumatricet e letrës libra të porsabotuar; kanë ndërhyrë në brendinë e veprës duke tjetërsuar personazhe protagonistë duke shfytyruar natyrën e marrdhënieve midis tyre

Për shkak të skualifikimit politiko-policor të Petro Markos në periudhën e totalitaritzmit të shpallur, qëndrimi i kritikës zyrtare dhe institucioneve shtetërore të kulturës ndaj krijimtarisë së tij, në rastet më afirmative ka qenë i cunguar, minimalist; rëndom mbi autorin kanë mbizotëruar ato që Prof. A. Plasari, saktësisht i ka quajtur së fundmi burgjet e padeklaruar të P. Markos… P. Marko, pas traditës tepër modeste e modeleve rrëfimtare anakroniko-anemike të romanit shqip deri atëherë, vitalizoi rrëfimin epik, dëshmoi siguri artistike e mjeshtëri të lartë; ka…

FILOZOFIA E BUKURISË - Isuf Luzaj

Fragmente nga libri Filozofia e bukurisë
Bukuria është ajo e vërtetë që u pëlqen të gjithëve, pa pasur ata konceptin e së vërtetës logjike. Nga të gjitha magjitë, kjo është më e sinqertë: Gjykimi i shijes është i pavarur nga koncepti përkufizues i perfeksionit, sepse, kur një objekt deklarohet i pëlqyer, i bukur, me të gjitha endjet e ëndërrimit, kurrë s’është i qartë, i pastër, as i sigurt, pa asnjë përse! Shija fiton shumë kur bashkohet me estetikë, me intelekt aq më mirë, saqë pranohet nga të gjithë pa dhënë shpjegim, pa dhënë arsye, sepse s’ka rregulla, s’ka ligje që të përcaktojnë se çfarë është e bukura. Një këngë? Një pikturë? Një lule? Një flutur? Ç’është bukuria? Dhe përse është ashtu? Për ngjitje shpirtërore në sfera ekstaze, për lutje para altarit, përgjunjjeje namazi, që i flasin misterit gjithë popujt një gjuhë? Bukuria dhe sublimja vijnë në ujdi, janë mrekulli që vënë paqe midis perëndive.
Bukuria që frymëzon poetin ngjan të jetë përfaqësuese absolute e një koncepti të pakuf…